Search
New elected AG for Samoa, Afioga Salā Mauga Precious Chang
New elected AG for Samoa, Afioga Salā Mauga Precious Chang. Photo: Radio Samoa/Lilomaiava Maina Misa

Faailoa e le Komisi o galuega a le malo ala o le tulafono e filifili ai se Loia Sili a le Malo

I le mae’a ona faatauto ai o le Loia Sili a le Malo le afioga Mauga Precious Chang i se vaiaso e le’i mamao atu, ua aumai se finagalo o le komisi o galuega a le malo le P.S.C. e ala i se  faamatalaga faalaua’itele ua faamanino ai mo le silafia e le atunuu aemaise i latou o loo fesiligia le filifiliga o le Loia Sili. 

𝐀𝐢𝐚𝐢𝐠𝐚 𝐅𝐚𝐚𝐥𝐞-𝐅𝐚𝐚𝐯𝐚𝐞

O le tofiga o le Loia Sili o loo pulea faaletulafono i lalo o le Matāupu 41(1) o le Faavae o le Malo Tuto’atasi o Samoa 1960 (Faavae), o loo aiaia ai e faapea:

“O le a tofia e le Ao o le Malo se Loia Sili, e faia i luga o le fautuaga a le Palemia, o ia lea o le a avea o se tagata ua na maua le tulaga agavaa e fai ai ma faamasino o le Faamasinoga Sili.”

I lalo o le Matāupu 41(1), o le matāfaioi mo le fautuaina o le Ao o le Malo i le tofiaina o le Loia Sili e fitoitonu lea i le Afioga i le Palemia. O le tapulaa o agavaa e pei ona manino i le Faavae, e tatau i le tagata o le a filifilia e avea ma Loia Sili ona agavaa e avea ma Faamasino o le Faamasinoga Maualuga – o lona uiga, o se tagata sa galue o se Loia i Samoa poo se isi atunuu mo le lē itiiti ifo i le sefulu (10) tausaga. E leai ni tapulaa poo ni taualumaga faaopoopo e faatonuina i lalo o le Faavae mo lenei tofiga.

𝐅𝐚𝐚𝐬𝐚𝐥𝐚𝐥𝐚𝐮𝐢𝐧𝐚 𝐅𝐚𝐚𝐥𝐚𝐮𝐚’𝐢𝐭𝐞𝐥𝐞 𝐨 𝐥𝐞 𝐓𝐨𝐟𝐢𝐠𝐚

Talu ai ona o le tausisia o faiga taualoa mo pulega lelei, manino, ma faiga talafeagai, sa a’e ai se tofa ina ia faasalalauina faalaua’itele le avanoa. I luga o le faatonuga a le Afioga i le Palemia, na faafoe ai e le Komisi le faasalalauina faalaua’itele o le avanoa e tusa ma le Ta’iala ma faiga masani e faaaogā i tofiga o Ofisa Sili o Pulega a le Malo.

Sa faasalalauina faalaua’itele le avanoa e ala i le Pepa Faasalalau a le Komisi (Faasalalauga Faapitoa 20) i luga o le upega tafa’ilagi a le Komisi (www.psc.gov.ws) ma faasoa faalaua’itele i luga o auala o fesoota’iga faaonaponei. Sa tatala le avanoa mo tusi talosaga mo le umi e luasefulu (20) aso faigaluega, mai le aso 11 o Tesema 2025 e oo atu i le aso 23 Ianuari 2026. Sa manino i le faasalalauga le aiaiga mo talosaga e tuai pe lē atoatoa faamatalaga o le a lē mafai ona taliaina.

𝐓𝐚𝐥𝐨𝐬𝐚𝐠𝐚 𝐦𝐚 𝐈𝐥𝐨𝐢𝐥𝐨𝐠𝐚

E tolu (3) talosaga na taulimaina e le Komisi ina ua faagata ma tapunia le tuuina mai o talosaga. I le iloiloga o talosaga e tusa o tapulaa sa faamautū i le faasalalauga, sa faamautū ai e to’atasi (1) le Sui talosaga na faamalieina atoatoa aiaiga sa faasalalau ai le avanoa.

E tusa ai ma le matāfaioi faafoefoe a le Komisi, na tuuina atu ai le taunuuga o le iloiloga i le Afioga i le Palemia ma le Kapeneta e lagolago ai le Palemia i le faatinoina o lana matāfaioi faufautua faale-faavae i lalo o le Matāupu 41(1) o le Faavae o le Malo Tuto’atasi o Samoa 1960.

E tusa ai ma aiaiga o le Faavae, sa fautuaina ai e le Afioga i le Palemia le Ao o le Malo, ma o le tofiaina o 𝐌𝐚𝐮𝐠𝐚 𝐏𝐫𝐞𝐜𝐢𝐨𝐮𝐬 𝐂𝐡𝐚𝐧𝐠 e avea ma Loia Sili, sa faia e le Ao o le Malo e tusa ai ma le Matāupu 41(1) o le Faavae.

𝐓𝐮𝐭𝐨’𝐚𝐭𝐚𝐬𝐢 𝐨 𝐌𝐚𝐭𝐚𝐟𝐚𝐢𝐨𝐢

E tāua foi ona faamanino, sa faavaeina le Ofisa o le Loia Sili e avea o se ofisa tuto’atasi faale-faavae talu mai le tausaga 2013. E lē o pulea le Ofisa o le Loia Sili i lalo o le Tulafono o Galuega a le Malo 2004. O loo faafoefoe ma pulea i lalo o le Faavae ma le Tulafono o le Ofisa o le Loia Sili 2013, ma e tuto’atasi mai le Komisi o Galuega. E le faatulafonoina ona faaaogā ta’iala mo le filifilia o tagata faigaluega i Matāgaluega a le Malo, mo le tofiaina o le Loia Sili poo se isi tagata faigaluega i totonu o lea Ofisa.

O le matāfaioi a le Komisi sa faatino mo le faasalalauina o le avanoa sa faia e lagolago ai le naunauta’iga ma le faai’uga a le Malo ina ia faaaogāina auala manino mo le faasalalau faalaua’itele o le avanoa. Peita’i o loo manino ma mautū le pule faitalia e faatino ai nei tofiga e tusa o le Faavae.

𝐔𝐩𝐮 𝐅𝐚𝐚𝐢’𝐮

O le tofiaina o Mauga Precious Chang e avea ma Loia Sili a Samoa sa faatinoina e tusa o le Matāupu 41(1) o le Faavae o Samoa faapea le faavaa faaletulafono o loo pulea ai le Ofisa o le Loia Sili.

E faatumauina le tausisia e le Komisi o Galuega o agatausili ma ta’iala faavae e aofia ai pulega manino, mafai ona tali atu, pulega lelei faapea le agavaa tutusa i auaunaga uma a le Malo, faatasi ai ma le faatāua o tulafono faavae ma le tuto’atasi o isi Ofisa a le Malo ua faaavaeina i lalo o Tulafono autū.

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Tala sili ona faitaulia

Keep uptodate with Radio Samoa activity & promotion

* indicates required